Nhìn cán bộ dưới lăng kính nhân dân
Người đăng: nhsquangnam .Ngày đăng: 01/11/2012 .Lượt xem: 4203 lượt.
Hội nghị T.Ư 6 đang bàn đến một vấn đề quan trọng là xây dựng quy hoạch cán bộ cấp chiến lược tầm Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư. Nguyên Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tổ chức T.Ư Lê Quang Thưởng trao đổi với Lao Động xung quanh câu chuyện công tác cán bộ.
Sự vì dân, tôn trọng nhân dân vì thế, phải được đặt lên hàng đầu. Và sự vì dân phải được thể hiện bằng những việc cụ thể, công khai quan điểm một cách rạch ròi” - ông nói. 

Cái sai trong công tác cán bộ sẽ khiến tốt xấu lẫn lộn

Xin bắt đầu bằng một số cán bộ cao cấp vừa bị kỷ luật, thậm chí bị khởi tố, bắt giữ. Chất lượng cán bộ của chúng ta dường như đang “có vấn đề”, thưa ông?

- Nghị quyết T.Ư 3 (khóa VIII) năm 1996 của Đảng mới chỉ cảnh báo: “Tệ quan liêu, tham nhũng và suy thoái về phẩm chất, đạo đức của một bộ phận cán bộ, đảng viên” thì đến Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) năm 2012 đã chỉ rõ: “Một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, trong đó có những đảng viên giữ vị trí lãnh đạo, quản lý, kể cả một số cán bộ cao cấp... sa vào chủ nghĩa cá nhân ích kỷ, cơ hội, thực dụng, chạy theo danh lợi, tiền tài, kèn cựa địa vị, cục bộ, tham nhũng, lãng phí, tùy tiện, vô nguyên tắc...”. 

Giữa hai đánh giá này là khoảng cách giữa “một bộ phận” và “một bộ phận không nhỏ”. Hai đánh giá này đang cho thấy chất lượng cán bộ “có vấn đề”. Chỉ có một điều tôi muốn nhấn mạnh là hai đánh giá này cách nhau 16 năm, đang thể hiện sự “có vấn đề” không chỉ là câu chuyện của hiện tại. 

Một số trường hợp vừa qua đang thể hiện khuyết điểm quản lý, đánh giá cán bộ, không sát, không tốt khiến những khuyết điểm này bị che lấp.

Hơn nữa, có tư tưởng cá nhân của người có quyền bố trí đề bạt cán bộ. Có trường hợp trước khi bổ nhiệm đã có đơn thư tố cáo khuyết điểm tiêu cực, nhưng việc kiểm tra, đánh giá đã không được đầy đủ và người có trách nhiệm nghiêng về quan điểm cứ đề bạt. Hoặc có trường hợp sai phạm đã rất rõ trước khi bổ nhiệm nhưng những người có thẩm quyền đề bạt đã “bỏ qua”. Ở đây còn có sai sót về phân công, phân cấp về công tác quản lý cán bộ không rõ ràng. 

Thưa ông, chất lượng cán bộ “có vấn đề”, có nghĩa là công tác cán bộ cũng “có vấn đề”? 

- Về quy hoạch, định nghĩa đúng đắn nhất, là việc tạo nguồn cán bộ, lựa chọn cán bộ trẻ, có đức, có tài, có triển vọng đưa vào diện quy hoạch để giúp đỡ, bồi dưỡng họ phát triển. Quá trình này, hằng năm có đánh giá họ có bảo đảm được các yêu cầu trong quy hoạch không? Có làm tốt nhiệm vụ không? Có gần gũi quần chúng không? để tiếp tục đưa họ vào quy hoạch, hoặc loại ra để bổ sung người khác.

Nhưng trong nhiều năm, quy hoạch này phần lớn là hình thức, không đem lại hiệu quả cả trước mắt và lâu dài. Ví dụ, quy hoạch bí thư, chủ tịch một tỉnh, một thành phố đang có sự nể nang, ngại ngùng, nên quy hoạch thực chất là “chấm” tiếp những vị hiện có, hoặc chỉ mở rộng một vài người trong ban thường vụ. Thành ra có sự luẩn quẩn và diện cán bộ trẻ không vào được quy hoạch. Tôi ủng hộ quan điểm đề bạt người trong quy hoạch, nhưng nhấn mạnh phải là “nói chung trong quy hoạch” chứ không thể “tuyệt đối trong quy hoạch”, bởi như thế sẽ loại trừ người tài chưa kịp đưa vào quy hoạch. 

Quy hoạch “có vấn đề”, nhưng điều biến nguyên nhân thành hậu quả - theo tôi - là vì việc đánh giá cán bộ chưa căn cứ vào hiệu quả của việc làm thực tiễn. Chủ nghĩa hình thức, căn bệnh thành tích và sự thỏa hiệp trong đánh giá đang bóp méo việc đánh giá cán bộ và sinh ra tình trạng phổ biến là người làm nhiều như người làm ít, người làm ít như người không làm. Tốt xấu lẫn lộn. Thật giả không thể phân biệt.

Đánh giá cán bộ, trước hết phải từ việc bản thân cán bộ đánh giá mình, tập thể đánh giá, cơ quan quản lý đánh giá và quần chúng nhân dân đánh giá. Ngay cả khi người dân không thể đánh giá thì đó cũng chính là khuyết điểm của công tác cán bộ, vì đó chính là một biểu hiện xa dân. 

Các ứng cử viên cần có và công khai “chương trình hành động” 

Lâu nay khái niệm công tác tổ chức cán bộ ở ta là công tác bí mật, thậm chí là “vùng cấm”. Sự bí mật có mâu thuẫn với nguyên tắc dân chủ, công khai minh bạch? 

- Chỉ đến khi người dân được trực tiếp cầm lá phiếu bầu lãnh đạo thì người lãnh đạo mới thực sự mang tính đại diện, mới thực sự phải chăm chút đến những người cầm phiếu bầu mình. Ở ta, không có việc tranh cử và một thiếu sót cơ bản là các ứng viên hầu như không có “chương trình hành động”. Dù đây thực chất là một lời hứa với dân.

Theo tôi, “công tác cán bộ” dù ở cấp nào cũng phải hướng tới việc một vị trí cần có nhiều lựa chọn, nhiều ứng viên và nhất thiết các ứng viên phải có chương trình hành động công khai cho dân biết. Hiện nay, người ta đang yêu cầu công khai tất cả. Nhưng như thế cũng là cực đoan. Nếu quan niệm quy hoạch là tạo nguồn thì việc đưa vào quy hoạch cần công khai để dân biết, dân giám sát.

Theo tôi, cái cần công khai là ở vấn đề kiểm điểm hằng năm, hằng nhiệm kỳ về công tác đánh giá nhân sự. Công khai những ưu - khuyết của các nhân sự. Cái đó mới là quan trọng. 

Những lãnh đạo cao cấp của Đảng, Nhà nước ta khi được bổ nhiệm thường ở độ tuổi trên dưới 50. Độ tuổi theo ông có ý nghĩa thế nào đối với những nhân sự lãnh đạo đất nước?

- Nước nào cũng có những quy định về độ tuổi tham gia lãnh đạo. Nhưng độ tuổi hay bằng cấp chỉ là điều kiện, chứ không phải là tiêu chuẩn và cũng chỉ mang tính tương đối không nên máy móc hóa vấn đề. George H.W.Bush đắc cử Tổng thống Mỹ khi ông đã 77 tuổi. Trong khi đó, Benazir Bhutto trở thành Tổng thống Pakistan khi bà mới 35 tuổi.

Không nói đâu xa, ngay bên hàng xóm của chúng ta, bà Yingluck Shinawatra trở thành nữ thủ tướng đầu tiên của Thái Lan khi bà 44 tuổi. Do đó, điều quan trọng nằm ở chất lượng con người, ở khả năng lãnh đạo đất nước của từng cá nhân và sự tín nhiệm của người dân đối với họ chứ không phải họ bao nhiêu tuổi, nam hay nữ, ở vùng miền nào, lý lịch ra sao. 

Nhìn cán bộ dưới lăng kính nhân dân

Câu hỏi cuối cùng, với tư cách là một công dân, một người lâu năm làm công tác tổ chức, theo ông, các chức danh lãnh đạo chủ chốt của đất nước cần phải có tiêu chuẩn gì?

- Công tác cán bộ là cực kỳ quan trọng. Đảng tổng kết nguyên nhân của công tác cán bộ là nguyên nhân của mọi nguyên nhân. Công tác cán bộ của chúng ta đang nói tới tiêu chuẩn “đức tài”, từ chức danh tổng bí thư, chủ tịch nước, thủ tướng đến cán bộ cấp xã đều cùng những tiêu chuẩn đức tài như nhau, nhưng có yêu cầu khác nhau. Một nhà lãnh đạo đất nước cần phải kinh qua hoạt động thực tiễn. Đây là yếu tố rất quan trọng, vì kinh nghiệm lãnh đạo là thứ không thể học ở đâu được, đặc biệt trong hoàn cảnh đất nước đang phát triển, còn nhiều khó khăn, nếu chỉ lấy cán bộ theo “tư duy bằng cấp” đơn thuần thì sẽ rất xa lạ với thực tế.

Thủ tướng Võ Văn Kiệt - người được dân yêu mến và ngợi khen - đã từng trải qua những cương vị thực tiễn rất phong phú và vì thế, các chủ trương, chính sách luôn sát với thực tiễn. Nhưng điều mà người dân và cử tri trông chờ ở các vị lãnh đạo đất nước còn là câu chuyện phẩm cách và sự gần dân.

Bác Hồ của chúng ta cho rằng: Cán bộ tốt  phải có 5 đức tính: Nhân, nghĩa, trí, dũng, liêm,  mà trong đó: “Không phải là đạo đức thủ cựu. Nó là đạo đức mới, đạo đức vĩ đại, nó không phải vì danh vọng cá nhân mà vì lợi ích chung của Đảng, của dân tộc, của loài người”. 

Gần đây, người dân bức xúc nhất về câu chuyện lợi ích nhóm, ở cả khía cạnh  nhóm lợi ích chi phối các chính sách và cả khía cạnh những người lãnh đạo để vợ con người thân lợi dụng vị trí công tác của mình làm giàu không chính đáng. Điều này làm mất mát lòng tin ghê gớm. Tất cả những điều đó - với tư cách là người bị tác động bởi chính sách - người dân biết cả. Chỉ có điều họ có nói ra hay không, hoặc có dám nói ra hay không mà thôi. Hiện thực cuộc sống của người dân đòi hỏi những người làm công tác cán bộ phải nhìn cán bộ dưới lăng kính nhân dân. 

- Xin trân trọng cảm ơn ông!
THEO LAO ĐỘNG


[Trở về]
Các tin mới hơn:
Thủ tướng: Tạo thể chế thông thoáng trọng dụng nhân tài
Chuyên nghiệp hoá công chức
Nâng cao tính tích cực lao động của cán bộ, công chức trong các cơ quan hành chính nhà nước
Văn hóa công chức
Công tác cán bộ trong xây dựng Đảng hiện nay
Các tin cũ hơn:
Tư duy nhiệm kỳ
Thực hiện tốt chính sách cán bộ - giải pháp động lực góp phần đẩy lùi suy thoái tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống
Nền giáo dục mở
Phát triển năng lực NGƯỜI
Bước đột phá trong tuyển chọn cán bộ
Kinh nghiệm của một số quốc gia trong phát triển, quản lý và sử dụng nguồn nhân lực
Xã hội hóa sự nghiệp hỗ trợ phát triển tài năng
Kỳ thi tuyển dụng công chức năm 2012: Đảm bảo nghiêm túc, công bằng
Một số nội dung mới trong công tác tuyển dụng, sử dụng và quản lý công chức
Ba tiêu chuẩn cần được chú trọng trong công tác cán bộ
    
1   2